Çocuklar Oyun Yoluyla Olumsuz Duygularını İfade Edebilmeli
Bazı aileler, çocuklarının oynamak istediği birtakım oyunları engellemesi gerektiğini düşünebiliyor. Özellikle bunlar şiddet içerikli oyunlar ise aileler çocuğunun neden böyle şeylerle oynamak istediğini anlayamayabiliyorlar çoğu zaman. Askercilik, polisçilik, savaş oyunları, itfaiyecilik gibi oyunlardan bahsediyorum. Ya da silah, kılıç, kelepçe, tabanca gibi oyuncaklar, çoğu ailenin çocuğuna almayı tercih etmediği oyuncaklar. Aileler haklı olarak özellikle yaşadığımız dünya şartlarını düşünürsek çocuğunun savaşa dair her şeyden uzak olmasını istiyor. Bu da son derece iyi niyetli bir durum. Fakat gözden kaçırılan bir nokta var ki, insan olarak doğamız gereği hepimizin içinde olumlu duygular kadar agresyon, korku, öfke gibi duygular da var. Ve duygularımızı dışa vurabilmemiz, deşarj edebiliyor olmamız çok önemli.

İşte tabanca, kelepçe, silah gibi oyuncaklarla oynayan bir çocuk aslında içindeki hepimizde var olan, öfke duygusunu oyun yoluyla dışarı çıkartıyor olabilir. Bu da son derece sağlıklı bir yol. Çünkü öfke duygusu sağlıklı bir şekilde dışarı çıkmadığında ve çok fazla çocuğun iç dünyasında biriktiğinde şunlardan biri olma ihtimali yüksek; çocuk arkadaşlarına ya da ebeveynlerine karşı şiddet içeren davranışlar sergileyecek ya da bu öfke kendisine dönecek ve kendine zarar verecek. Örneğin sürekli kabız olan çocuklara da baktığımızda, çoğu zaman öfke duygularını sağlıklı bir şekilde dışarı çıkartamayan çocuklar oluyor. Ya da tırnak yemek bu durumun daha basit gözüken bir versiyonu.

Bir yetişkinin öfke duygusunu dışarı çıkartmasının, deşarj etmesinin en sağlıklı yolu elbette konuşmaktır. Ya da bir diğer etkili ve sağlıklı yöntem spor yapmaktır. Spor yetişkinlerin bir oyun yoluyla duygularını deşarj edebilmesine olanak sağlar. Çocuk henüz duygularını dahi tam olarak adlandıramazken, kendini dil yoluyla ifade etmeyi hala öğrenme aşamasındayken, birden bire ondan tüm duygularını bir yetişkin gibi ifade etmesini bekleyemeyiz. Dolayısıyla çocuk bunu en iyi bildiği yol olan oyun yoluyla yapacaktır. Peki sadece puzzle, lego, araba gibi oyuncaklarla bunu nasıl gerçekleştirmesini bekleyebiliriz? Silah, kılıç, kelepçe gibi oyuncaklar aslında çocukların öfke, korku, üzüntü gibi negatif duygularını deşarj etmeleri için birer araçtır. Bazı aileler bu araçları çocukların ellerinden alıyor. Ateş ettim, vurdum, yangın çıktı gibi kelimeler, oyunlar dahi yasaklanıyor. Peki bu çocuk negatif duygularını nasıl deşarj edebilir? Çocuğunuzun oyununda vuruyormuş gibi yapmasını mı tercih edersiniz yoksa en uç noktada gerçekten vurmasını mı? Aileler yaşadığımız dünyada haklı olarak endişeleniyorlar, silahı, tabancayı iyi bir şeymiş gibi göstermez mi bu oyuncaklar, bunun kötü bir şey olduğunu nasıl öğreteceğiz o zaman diye düşünüyorlar. Siz barışı savunan ve bunu yaşatan bir aile olduğunuz sürece çocuğunuz da öyle olacaktır, merak etmeyin.

Bir de şunu düşünmenizi rica ediyorum, birine gerçekten çok sinirlendiğinizde aklınızdan türlü düşünceler geçse dahi bunu gerçekten yapmazsınız. Yalnızca zihninizde mış gibi yaparsınız ama gerçek dünyaya taşımazsınız. Sağlıklı bir şekilde deşarj olan öfkenin hiç bir zararı yoktur ama bir insanın içinde biriktirdiği öfkenin çok büyük zararları olabilir. Çocuğunuza en azından su tabancası, ışın kılıcı gibi daha masum görünen oyuncaklar alabilir ya da çocuğunuz bu tarz oyunlar oynarken yasaklarınızı biraz esnetebilirsiniz. Biliyorsunuz yasaklar her zaman daha cezbedici kılar konuyu. Bırakın çocuğunuz içinden geldiği gibi oynasın, birine ya da kendine gerçekten zarar vermediği sürece endişe edilecek bir şey yoktur.

Uzm. Psk. Melis Özmen

Paylaşmak ister misin?